De kolgans is te herkennen aan een grote witte vlek rond zijn snavel: de kol of bies genoemd. Hij wordt 65 tot 80 centimeter groot. Verder lijkt hij een kleine versie van de grauwe gans: bruingrijs met roze poten en snavel en met onregelmatige zwarte strepen op de buik. Hij verblijft en broedt in waterrijke graslanden. Veel kolganzen zijn het hele jaar in het land, een deel overwintert vanuit Siberië. Een jaarlijks nest brengt 4 tot 6 eieren. Gras is de hoofdmaaltijd van de kolgans.
WAAROM BEHEER NODIG IS
Het aantal broedende kolganzen groeit in Nederland met 5% per jaar. Kolganzen eten naast gras net ingezaaide landbouwgewassen, maar soms ook oogstresten van suikerbieten. In hele natte gebieden eten de ganzen ook graswortels en wilde planten op akkers en akkerranden. In de winter eten ze graan, spruitend graan en aardappels. Dat is ook de periode waarin agrarische gebieden de meeste schade oplopen. Ganzen bevuilen percelen met gewassen met hun uitwerpselen.
HOE VOORKOM JE SCHADE
De kolgans mag worden verjaagd en geschoten als daarmee schade aan landbouwgewassen wordt voorkomen. Deze gans staat net als de brandgans, grauwe gans en de rietgans op de provinciale vrijstellingslijst. Om schade aan gewassen te voorkomen kan de agrariër visuele en akoestische middelen inzetten als vlaggen, flitsmolens, vogelverschrikkers, knalapparaten, nabootsing roofvogels en vogelafweerpistolen. Kijk voor meer informatie naar de preventiekit voor ganzen van het Faunafonds, onderdeel van Bij12. Ook het rapen van eieren is als preventie in het voorjaar toegestaan.
WANNEER PREVENTIE NIET HELPT
De kolgans mag om schade aan landbouwgewassen te voorkomen worden verjaagd en als nodig geschoten (provinciale vrijstelling). Ook is het in dat geval toegestaan nesten te zoeken en de eieren te schudden of leeg te prikken. Daarbij geldt:
PROVINCIALE VRIJSTELLING
ONTHEFFING/AANWIJZING | ||
SCHADEBESTRIJDING | POPULATIEBEHEER | |
AFSCHOT Gewas:
Periode: jaarrond uitzondering: Niet op blijvend grasland van 1 november tot 1 maart |
Besluit 5 (2016) Kolgans okt + mrt
|
Besluit 49 (2013) Schiphol Afschot ganzen - 10km zone Besluit 58 (2013) Schiphol Nestbehandeling - 20km zone Besluit 22 (2014) Schiphol deelgebieden - 10km zone afschot + nestbehandeling |
AFSCHOT Gewas: kwetsbare gewassen Periode: 1 nov - 1 maart |
||
↓ Voor alle andere gewassen: zie ontheffing/aanwijzing |
||
NESTBEHANDELING
|
Lees de tekst van de vrijstelling en ontheffing voor de overige voorwaarden.
Lees meer in het Ganzenbeheerplan voor de achtergronden.
HET WETEN WAARD
Er verblijven maximaal 900.000 kolganzen in Nederland. Dat is 80% van de totale wereldpopulatie.
De roep van de kolgans is te omschrijven als een hoog, kakelend gejodel.